Што сѐ мора да се случи за Илон Маск да изгради дата-центар во вселената?
Компанијата „Спејс икс“ неодамна поднесе барање до американската регулаторна агенција Сојузна комисија за комуникации за започнување дата-центар со дури милион сателити во орбитата околу Земјата. Проектот наречен „Стармајнд“ веројатно ќе зависи од Терафабот на „Спејс икс“, погон за производство на чипови што го делат со „Тесла“, вреден 119 милијарди американски долари.
Додека погонот не проработи, „Спејс икс“ ќе се потпира на „Нвидија“ за да може да го оствари амбициозниот рок за почеток на лансирањата, кои би требало да започнат во 2027 година. Сепак, техничките пречки, трошоците и проблемите со скалирањето се закануваат да го одложат лансирањето на констелацијата.
Што е Стармајнд?
Сателитот АИ1 на „Стармајнд“ ќе се обиде да пренесува резултати од вештачка интелигенција назад на Земјата преку „брзи ласерски врски“ што го користат системот „Старлинк“ на „Спејс икс“. Се очекува секој сателит да содржи приближно 72 чипа на „Нвидија“.
„Спејс икс“ предвидува дека секој сателит во ниската Земјина орбита во просек ќе произведува до 175 kW компјутерска моќност. „Спејс икс“ се надева дека констелацијата ќе го ослободи растот на „иксАИ“ од „ограничувањата на Земјината мрежа, копното и ладењето“. По сончево-синхроната орбита која го држи свртен кон сонцето 98 проценти од времето, масивниот соларен панел на АИ1 наводно ќе генерира 210 kW енергија.
Со тоа компанијата ќе го реши проблемот со напојувањето што ги мачи копнените дата-центри. Сателитите ќе генерираат огромни количини топлина, проблем што „Спејс икс“ планира да го реши со течни радијатори со површина од 165 квадратни метри кои ја ослободуваат топлината во вакуумот на вселената.
Вселенски предизвици
Илон Маск е уверен дека процесорите „Вера Рубин“ ќе чинат помалку и ќе бидат поефикасни од другите решенија. Но, експертите предупредуваат на феноменот познат како превртување на битовите, во кој зрачењето од Сонцето и други вообичаени настани во ниската Земјина орбита ги принудуваат единиците и нулите што го сочинуваат бинарниот код на чипот да си ги заменат вредностите. Оваа подложност произлегува од користењето помали транзистори во новите чипови.
„Спејс икс“ и другите компании што планираат орбитални дата-центри наводно имаат планови за непредвидени ситуации со цел да издржат зрачење. На пример, системите на вештачка интелигенција би требало да откриваат и да коригираат грешки во оштетувањето на податоците.
Може ли да биде исплатливо?
Според процената на консултантската куќа „Бејн“, лансирањата на дата-центрите мора да чинат меѓу 50 и 100 американски долари по килограм за да бидат исплатливи. Моментално, ракетата „Фалкон хеви“ на „Спејс икс“ може да лансира корисен товар само со сооднос на трошоци од околу 1.500 долари по килограм, што е далеку од профитабилност.
Работите дополнително се комплицираат со тоа што сателитот АИ1 е преголем за лансирање со „Фалкон 9“ на „Спејс икс“, што значи дека сите надежи се положени во ракетата „Старшип“, која сè уште е во развој.
Одржувањето на сателитите во орбитата, исто така, ќе биде изискувачко. Многумина веруваат дека „Спејс икс“ ќе лансира нови сателити со надградени технологии наместо да ги поправа и надградува постојните.
Студијата што „Мета платформас“ ја објави за својот модел „Лама 3“ детално ги опиша дефектите на хардверот што се случуваат дури на секои три часа во текот на тренингот, и тоа на Земјата. За вселенските дата-центри тоа би можело да претставува акутен проблем што станува најважен како што ниската Земјина орбита станува сè понатрупана.
Со предложените милион сателити кои потенцијално би можеле да влезат во ниската Земјина орбита само од „Спејс икс“, дел од експертите се загрижени поради веројатноста од судири со вселенски отпад и други сателити. Други се жалат на негативните последици врз животната средина што може да ги донесе таквото преполно небо.
Фото: magnific