Три знаци на дијабетес кои многу луѓе не ги препознаваат

Зголемениот шеќер во крвта не мора веднаш да предизвика тегоби. Дијабетесот тип 2 може со години да напредува речиси незабележително, додека заморот, жедта или заматениот вид често им се припишуваат на стресот, годините и недостигот на сон. Бојата на урината, и покрај честите тврдења на интернет, не може со сигурност да ја открие оваа болест.

Повод да се занимаваме со оваа тема беше прашање на социјалните мрежи: како се чувствува личноста кога шеќерот ѝ е висок, каква боја е „дијабетичната урина“ и кои три симптоми можат да укажат на сѐ уште неоткриен дијабетес?

Одговорот не е сосема едноставен. Некој може да има многу високо ниво на глукоза и јасни тегоби, додека друга личност долго време не чувствува речиси ништо. Поради тоа, дијабетесот не се дијагностицира врз основа на симптомите, изгледот на урината или нејзиниот мирис, туку со анализи на крвта.

Како се чувствува личноста кога шеќерот ѝ е висок?

Кога глукозата ќе се наталожи во крвта, бубрезите се обидуваат да го исфрлат вишокот преку урината. Глукозата со себе влече вода, па личноста почесто мокри и постепено губи течност. Поради тоа, се јавуваат жед, сува уста и знаци на дехидратација.

Институтот за јавно здравје на Србија „Д-р Милан Јовановиќ Батут“ предупредува дека дијабетесот тип 2, поради благите и постепени симптоми, често со години минува незабележано. Болеста понекогаш се открива случајно или дури кога веќе ќе се појават компликации на срцето и крвните садови, очите, бубрезите или нервниот систем.

Можни симптоми на дијабетес се:

зачестено мокрење, особено ноќе
постојана жед и сува уста
зголемен глад, замор и премаленост
заматен вид
рани кои бавно заздравуваат
чести уринарни, кожни или габични инфекции
трпнење, пецкање или губење на чувството во дланките и стапалата.

Кај дијабетесот тип 1 симптомите обично се развиваат брзо, во текот на неколку дена или недели. Кај дијабетесот тип 2 можат да настануваат постепено, во текот на повеќе години, па полесно е да се превидат.

Каква е бојата на урината при дијабетес?

Не постои посебна боја на урината која потврдува дијабетес. Таа најчесто изгледа вообичаено, односно е светложолта. Ако личноста е дехидрирана поради зачестено мокрење, урината може да стане темножолта или со боја на килибар, но за таквата промена постојат многу причини.

Ниту слаткастиот мирис не е доволно доверлив знак за заклучок дека некој има дијабетес. Некогаш присуството на глукоза во урината навистина се препознавало на овој начин, но денес таквото забележување не може да го замени лабораториското испитување.

Три знаци на неоткриен дијабетес

Иако не постои комбинација од симптоми која сама по себе поставува дијагноза, три промени особено ја оправдуваат проверката на шеќерот во крвта:

Постојана жед проследена со зачестено мокрење

Ако личноста пие повеќе од порано, а сепак е непрекинато жедна и станува ноќе за да мокри, би требало да се провери глукозата во крвта.

Необјасниво губење килограми

Кога клетките поради недостиг на инсулин не можат правилно да ја користат глукозата, организмот почнува да ги разградува мастите и мускулите заради добивање енергија. Личноста може да ослаби иако апетитот ѝ е зачуван или зголемен. Овој знак е особено чест кај дијабетесот тип 1.

Заматен вид, бавно заздравување на раните или чести инфекции

Повишената глукоза влијае врз крвните садови, циркулацијата и одговорот на имунолошкиот систем. Последиците можат да бидат заматен вид, зачестени габични или уринарни инфекции и рани кои бавно заздравуваат.

Трпнењето и пецкањето во стапалата и дланките можат да укажат на оштетување на нервите, но почесто се јавуваат кога зголемениот шеќер трае подолго. За овие симптоми има и други причини, па потребен е преглед на лекар.

Кога треба итно да се реагира?

Овошниот мирис на здивот не е „мирис на шеќер“, туку може да настане поради таложење на кетони. Ако го следат мачнина, повраќање, болка во стомакот, изразена слабост, поспаност, конфузија или забрзано и длабоко дишење, можно е да се развила дијабетична кетоацидоза. Тоа е состојба опасна за живот која бара итна медицинска помош, предупредува ЦДЦ.

Дијабетесот се потврдува со мерење на глукозата на празен стомак, со тестот ХбА1ц, со тест за оптоварување со глукоза или со одредување случајна гликемија кога постојат типични симптоми. Ако жедта, зачестеното мокрење, необјаснивото слабеење или заматениот вид се повторуваат, не треба да се чека урината да ја промени бојата. Потребно е да се направи анализа на крвта и да се обратите кај лекар.