Зошто е важно да ослабите по 50-тата година од животот?

Слабеењето во средната животна доба, дури и кога не е големо, може да биде поврзано со долгорочни придобивки за срцето и крвните садови. Истражувачите од Универзитетскиот колеџ во Лондон и Универзитетот во Глазгов ја следеа врската помеѓу промените на тежината и подоцнежните здравствени показатели. Нивните резултати укажуваат на тоа дека педесеттите години можат да бидат важен период за усвојување навики што го поддржуваат здравјето. 

Кај лицата што ја намалиле телесната маса, крвниот притисок, ХДЛ холестеролот и показателите за воспаление се менувале со приближно слична брзина како кај учесниците што одржувале здрава тежина. Кај оние што се здебелиле, повеќето од овие показатели побрзо се влошувале. Резултатите се однесуваат на ризик-факторите, а не на докажано намалување на бројот на инфаркти или мозочни удари.

- Не е предоцна да се обидете да воведете промени што ќе го подобрат вашето здравје - вели д-р Чарис Бриџер-Стац, авторка на истражувањето. Нејзината порака се однесува на возрасните кои сметаат дека по педесеттата година повеќе не можат да влијаат врз своето здравје. Сепак, резултатите треба да се толкуваат како охрабрување за индивидуално приспособени промени, со почитување на здравствената состојба на секоја личност.

Како истражувачите ги следеа тежината и здравјето на срцето?

Истражувањето се заснова на податоци од британската студија која од раѓање ги следи луѓето родени во текот на една недела во 1958 година. Во здравствениот преглед во раните шеесетти учествувале 6.309 лица. Истражувачите ја анализирале нивната поранешна тежина, промените во средната животна доба и подоцнежните кардиометаболни показатели.

Посебно биле разгледани промените на тежината меѓу 50. и 55. година. Учесниците биле поделени според тоа дали изгубиле или добиле повеќе од 5 отсто од телесната маса и дали промената се одржала. За личност која има 100 килограми, 5 отсто од телесната маса изнесува пет килограми.

Крвниот притисок и лабораториските показатели во 62. година биле набљудувани со почитување на поранешните вредности, измерени околу 44. година. Целта била да се утврди дали различните обрасци на промена на тежината се поврзани со различна брзина на влошување на здравствените показатели. Така поставениот пристап овозможува следење на поврзаноста, но сам по себе не ја потврдува врската помеѓу причината и последицата.

Што покажа губењето на повеќе од 5 отсто од телесната маса?

Поволни резултати се забележани кај учесниците со прекумерна телесна маса. Најизразени придобивки биле забележани во групата која претходно имала прекумерна тежина. Кај нив односот на масното и немасното ткиво во 62. година бил сличен на оној кај учесниците што одржувале здрава тежина.

- Дури и губењето 5 отсто од телесната маса има поволни ефекти врз кардиоваскуларното здравје - вели д-р Судхакара Ченареди, кардиолог кој се занимава со превенција во Институтот за срце во Џорџија, кој не учествувал во истражувањето. Според него, резултатите се во согласност со очекуваните придобивки од умереното намалување на вишокот килограми.

Сепак, не се менувале сите показатели еднакво. Кај лицата со дебелина што ослабеле, долгорочниот показател за шеќер во крвта растел повеќе отколку во групата со здрава тежина, но разликата не била статистички значајна. Тоа значи дека врз основа на овој наод не е можно со сигурност да се заклучи дека групите навистина се разликуваат по тој показател.

Зошто е важно да се спречи понатамошното добивање килограми?

Учесниците што добиле на тежина имале неповолни промени на повеќе показатели важни за срцето и метаболизмот. Биле забележани побрз раст на крвниот притисок, триглицеридите и показателите за воспаление, како и пад на ХДЛ холестеролот. Промените биле најизразени кај лицата што развиле дебелина или веќе имале дебелина и продолжиле да се дебелеат.

- Не е виновен пациентот. Оваа состојба треба да ја лекуваме како и другите хронични болести, како што се хипертензијата или дијабетесот - нагласи д-р Ченареди. Тој објасни дека дебелината може да биде проследена со хронично воспаление и метаболни нарушувања кои дополнително ги оптоваруваат срцето и крвните садови.

Околу 37 отсто од учесниците добиле повеќе од 5 отсто од телесната маса, додека приближно 6 отсто ослабеле и ја одржале пониската тежина. Д-р Солвејг Канингем, професорка на Универзитетот „Емори“, која не учествувала во истражувањето, ја истакна важноста од спречувањето на понатамошното дебелеење. Одржувањето стабилна тежина може да биде важна и реална цел, особено кога слабеењето бара дополнителна медицинска поддршка.

Осцилациите на тежината бараат внимание, но студијата има ограничувања

Кај лицата со дебелина што ослабеле, а потоа повторно добиле килограми, биле забележани понеповолни промени на поединечни показатели. Меѓу нив биле побрзиот пад на ХДЛ холестеролот и растот на показателите за воспаление и долгорочното ниво на шеќер во крвта. Овие наоди укажуваат на значењето од одржувањето на постигнатите промени, но не докажуваат дека осцилирањето на тежината само по себе предизвикало влошување. Авторите не испитувале зошто учесниците ослабеле, ниту со кои методи го постигнале тоа. Затоа не е можно сите забележани загуби на тежина да се припишат на намерните промени во исхраната и физичката активност. Малиот број лица што ослабеле дополнително ја намалува прецизноста на процените за таа група.

Анализираните промени на тежината му претходеле на широкото применување на современите GLP-1 лекови за контрола на телесната маса. Врз основа на оваа студија не може да се проценува долгорочната корист или ризик од тие лекови, ниту да се носи одлука за прекин на терапијата.

Како да се засили здравјето на срцето и да се зачуваат мускулите по педесеттата?