Колку пари треба да имате на сметката кога ќе наполните 30, 40 или 50 години за да можете побезгрижно да ја дочекате пензијата? Иако на тоа прашање не постои универзален одговор, бидејќи приходите, трошоците за живот и финансиските цели се разликуваат од личност до личност, американската финансиска компанија „Фиделити“ понуди едноставна насока која на многумина би можела да им помогне во процената на сопствената финансиска ситуација.
Според нивниот модел, износот на пензиската заштеда би требало постепено да расте во текот на работниот век, а неговата висина се споредува со годишната плата на поединецот. Идејата е релативно едноставна: колку сте поблиску до пензијата, толку повеќе заштедени пари би требало да имате за по престанокот со работа да можете да го задржите посакуваниот животен стандард.
Оваа насока не претставува обврска, ниту гаранција за финансиска сигурност, но може да послужи како корисен показател за сите што сакаат да проверат дали напредуваат доволно брзо во создавањето финансиска резерва за старост.
Колку би требало да имате заштедено во секоја животна доба?
„Фиделити“ разви модел според кој потребната пензиска заштеда се зголемува во однос на годишните приходи. Притоа постави неколку контролни точки кои покажуваат колку би требало да има заштедено една личност во одделни животни периоди.
Според таа препорака, до навршувањето на 30. година целта би требало да биде да се заштеди износ еднаков на една годишна плата. Кога личноста ќе наполни 40 години, тој износ би требало да одговара на три годишни плати, додека до 50. година би требало да се зголеми на шест годишни плати.
На 60-годишна возраст препорачаното ниво на заштеда изнесува осум годишни плати, а крајната контролна точка е поставена на 67. година, кога личноста би требало да има заштедено приближно десет годишни плати.
Со други зборови, според овој модел, до заминувањето во пензија личноста би требало да изгради заштеда која одговара на десеткратниот износ од нејзината годишна заработувачка.
Примерот покажува колку пари се тоа
За полесно да се разбере, потребно е оваа препорака да се поврзе со конкретни приходи. Имено, „Фиделити“ не пропишува еден фиксен износ што сите би требало да го имаат на сметката, туку целта ја приспособува кон висината на годишната плата.
На пример, личност која на 40 години заработува 20.000 евра годишно, според овој модел би требало да има приближно 60.000 евра пензиска заштеда. Тоа одговара на износ од три годишни плати, колку што е предвидено за таа животна возраст.
Ако личноста остварува поголеми годишни приходи, се зголемува и целта за заштеда. Исто така, оние со пониски примања ја споредуваат својата заштеда со помали износи.
„Фиделити“ препорачува и во текот на работниот век за пензија да се издвојуваат приближно 15 отсто од годишните приходи. Во тој процент се пресметуваат и евентуалните придонеси од работодавецот, што значи дека не мора да се работи исклучиво за пари што вработениот самостојно ги одвојува од својата плата.
Таквиот пристап би требало да овозможи постепено создавање пензиска резерва.
Зашто истата сума не е доволна за секого?
Иако бројките што ги наведува „Фиделити“ се едноставни и лесно разбирливи, важно е да се истакне дека тие не се универзално финансиско правило. Потребниот износ за пензија зависи од низа околности, поради што две личности на иста возраст и со еднакви приходи не мора да имаат еднакви финансиски потреби.
Еден од најважните фактори е возраста на која личноста планира да престане да работи. Оние што сакаат порано да заминат во пензија веројатно ќе мора да обезбедат поголема заштеда бидејќи нивните финансиски средства ќе мора да покриваат подолг период без редовни приходи од работа.
Од друга страна, лицата што планираат да работат подолго може да имаат помала потреба од почетна заштеда бидејќи пократок период ќе зависат од средствата наменети за пензија.
Важни се и идните трошоци за живот, висината на приходите, животниот стандард што личноста сака да го задржи по престанокот со работа и очекуваните приходи во текот на пензијата. Притоа треба да се земат предвид и други извори на финансирање бидејќи вкупната пензиска сигурност не зависи исклучиво од парите што поединецот самостојно успеал да ги заштеди.
Токму поради тоа, процената на потребната заштеда не може да се темели само на годишната плата. Важно е да се земат предвид целокупната финансиска ситуација и очекуваните околности по пензионирањето.
Ако немате три годишни плати заштедено до 40. година, не значи дека сте задоцниле
Една од најважните пораки на моделот на „Фиделити“ е дека наведените износи треба да се набљудуваат како контролни точки, а не како строги финансиски рокови што секој мора да ги исполни.
На пример, личност која на 40 години нема заштедено три годишни плати не би требало автоматски да заклучи дека задоцнила со планирањето на пензијата или дека повеќе не може да постигне финансиска сигурност. Исто така, личност која го надминала препорачаниот износ не е нужно целосно подготвена за заминување во пензија.
Самата висина на заштедата не ја кажува целата приказна. Потребно е да се разгледа колку личноста заработува, колкави ѝ се секојдневните трошоци, колку пари може редовно да издвојува, кога планира да престане да работи и какви приходи може да очекува по пензионирањето.
Токму затоа овие препораки можат да бидат корисни како почетна точка за планирање, но не можат да ја заменат индивидуалната процена на финансиските потреби.
Десет годишни плати до 67. година како долгорочна цел
Насоката на „Фиделити“ нуди едноставен начин за следење на напредокот кон финансиски посигурна пензија. Според тој модел, целта е до 30. година да се има една годишна плата заштедено, до 40. три, до 50. шест, до 60. осум, а до 67. година приближно десет годишни плати.
Таквите бројки можат да им помогнат на луѓето навреме да размислат за својата иднина и да почнат посистематски да ја планираат заштедата. Особено е важна препораката за издвојување приближно 15 отсто од годишните приходи, вклучувајќи ги и евентуалните придонеси од работодавецот, бидејќи редовното одвојување пари во текот на подолг период може да биде важен дел од подготовката за пензија.
Сепак, најважно е да се разбере дека не постои една формула која им одговара на сите. На некој за посакуваниот животен стандард ќе му треба значително повеќе од десет годишни плати, додека на друг, благодарение на други извори на приходи и пониски трошоци за живот, ќе му биде доволен и помал износ.
Затоа правилото од една годишна плата до 30., три до 40., шест до 50. и десет до 67. година е најдобро да се набљудува како долгорочен финансиски план, а не како универзален рецепт за секој што сака мирно да ја дочека пензијата.
Извор:
бука
Фото: magnific