Звучи неверојатно, но е вистинa. Пластичните шишиња што секојдневно ги фрламе би можеле да станат клуч за производство на лекови против Паркинсонова болест.
Научниците развиле нова метода која истовремено може да го намали пластичниот отпад и да ја промени фармацевтската индустрија.
Од отпад до лек: како пластиката станува терапија?
Научници од Универзитетот во Единбург развиле иновативен начин за претворање на пластиката во лек познат како леводопа, стандардна терапија за ублажување на моторните симптоми на Паркинсонова болест.
Клучот на целиот процес е пластиката полиетилен терефталат (PET), која најчесто се користи за шишиња и амбалажа и денес претставува еден од најголемите глобални еколошки проблеми.
Бактериите како „фабрики за лекови“
Научниците користеле генетски модифицирани бактерии ешерихија коли за да развијат целосно нов биолошки процес.
Пластиката најпрво се разградува на основни компоненти, меѓу кои и терефтална киселина (TPA). Потоа, специјално дизајниран метаболички пат во бактериите овозможува таа супстанција да се претвори во леводопа. Процесот вклучува два различни бактериски соја кои работат последователно за да се добие конечниот производ.
Иако звучи како научна фантастика, станува збор за прецизно осмислени хемиски реакции што ги поттикнуваат ензими во бактериите.
Еколошки и медицински придобивки
Денешното производство на леводопа во голема мера зависи од фосилни горива, што дополнително ја оптоварува животната средина. Новата метода отвора можност за поеколошки прифатливо производство на лекови.
Според истражувачите, ова е пример како може да се користи инженерската биологија за претворање на пластичниот отпад во високовредни фармацевтски производи за лекување невролошки болести.
Биотехнологот Стивен Валас истакнува дека ова е само почеток и дека е возбудливо да се размислува што сè би можело да се постигне со оваа технологија.
Но, и покрај големиот потенцијал, методата засега постои само како лабораториски доказ на концепт. Ќе бидат потребни дополнителни истражувања за процесот да може да се примени во индустриски размери.
Исто така, научниците предупредуваат дека дури и ако целото светско производство на леводопа се базира на оваа метода, тоа нема значително да ја намали огромната количина пластичен отпад со оглед на тоа што се проценува дека годишно се фрлаат над 100 милиони тони пластика.
Поширока слика - пластиката како ресурс на иднината
Ова истражување е дел од поширок тренд во кој научниците развиваат одржливи начини за претворање на пластиката во корисни производи наместо таа да завршува на депонии или во природата.
Интересно е што истиот тим претходно успеал да ја претвори ПЕТ-пластиката во парацетамол, што дополнително го потврдува потенцијалот на оваа технологија.
Иако сè уште не е подготвена за широка примена, оваа технологија отвора врата кон сосема нов пристап каде што отпадот станува ресурс, а пластиката потенцијален извор на лекови.
Доколку понатамошните истражувања бидат успешни, иднината би можела да донесе свет во кој лековите ќе се произведуваат од она што денес го сметаме за безвреден отпад.
Извор:
Klik.hr
Фото: Freepik