Јутјуберот Колсто разви метод кој комбинира анализа на звук и јавно достапни податоци за летови за да ја пронајде точната локација на снимањето.

Колсто е познат по пронаоѓањето скриени локации врз основа на различни траги. Досега, меѓу другото, се обидуваше да ги открие местата на кои се снимени насловните страници на албуми, каде се наоѓа авторот на каналот „Примитив технолоџи“, па дури и локацијата на Ендру Тејт.

Во своето најново видео претстави метод кој би можел да биде уште поимпресивен, но и позагрижувачки. Покажа како е можно да се открие местото на настанување на снимката со анализа на звуците од авиони во заднина.

Звукот на авионот како дигитална трага

Методот се заснова на Доплеровиот ефект, односно на промената на фреквенцијата на звукот што ја забележуваме кога изворот на звукот и набљудувачот се движат. Сите се запознаени со тој ефект кај звукот на полициска или противпожарна сирена: нејзината фреквенција се менува додека возилото се приближува, поминува покрај нас и се оддалечува.

Колсто ја искористи таа појава за анализа на звуците од авионите. Неговиот метод ги комбинира звучните записи со податоците за летовите кои во одреден момент се наоѓале на небото. Голем дел од тие информации се јавно достапни благодарение на системот АДС-Б (Automatic Dependent Surveillance–Broadcast). Авионите опремени со таа технологија емитуваат податоци за својата локација, брзина и висина на летање, а сервисот за следење летови ги собира и ги прави достапни за јавноста.

Иако системот не го бележи баш секој авион, количината на достапни податоци и понатаму е огромна. Во земјите над кои секојдневно поминуваат голем број авиони речиси секогаш е можно да се пронајде авион кој во одреден момент бил над некоја локација.

Притоа не е неопходно воопшто да ги слушаме. Авионите со пропелери произведуваат карактеристични нискофреквентни звуци кои можат да патуваат на големи растојанија и да бидат забележани од микрофоните дури и кога човечкото уво не може да ги забележи.

Од 70.000 можни локации до една

За да ја демонстрира постапката, Колсто зеде видеоснимка со звук во заднина и едноставна фотографија од дрвја со ниска резолуција. Единствените почетни информации беа дека снимката е настаната на 8 септември некаде во континенталниот дел на САД. Првиот чекор беше анализа на звукот со помош на спектрограм, визуелен приказ на фреквенциите на звукот со текот на времето. Иако на снимката се слушаат само звуци од околината и песна на птици, со подетална проверка Колсто пронајде две карактеристични траги од авиони меѓу кои поминале 920 секунди.

Тоа беше почетокот, но не и доволно прецизна трага, со оглед на тоа што голем број локации во САД можеле да забележат два авиона во интервал од 920 секунди — почетната споредба на звучните траги затоа даде приближно 70.000 можни резултати. Колсто го намали тој број на околу 15.000 барајќи места на кои два авиона поминале во соодветен временски интервал, притоа исклучувајќи подрачја на кои на снимката би требало да се слушаат и други авиони.

За пронаоѓање на конечната локација, беше потребно да се анализираат суптилните разлики во обликот на Доплеровите криви. Тие, всушност, можат да откријат што правел авионот во текот на минувањето: дали забрзувал или забавувал, се качувал или се спуштал или, пак, ја менувал насоката на летот. Наместо да се обидува рачно да ги издвои сите тие информации од звучните траги, Колсто му пристапи на проблемот обратно. Изработи голем број моделирани криви на можни летови, а потоа ги споредуваше со вистинските податоци и оценуваше колку добро се совпаѓаат.


Дури и заднинскиот шум може да ја открие локацијата

Експериментот на Колсто е импресивен технички потфат, но истовремено отвора сериозни прашања за приватноста. Покажува дека дури и обична снимка без препознатливи визуелни елементи може да содржи доволно информации за откривање на локацијата на која настанала. Сепак, постојат важни ограничувања. Големата количина јавно достапни податоци за летовите значи дека е потребно да се имаат барем некои почетни информации со кои пребарувањето може да се стесни. Ако истражувачот располага само со звук, без какви било податоци за времето или подрачјето на настанување на снимката, пронаоѓањето на соодветниот лет станува значително потешко.