Додека компаниите се натпреваруваат како да ја искористат вештачката интелигенција за поголема продуктивност, вработените размислуваат за другата страна на приказната: колку ќе бидат сигурни нивните работни места во свет во кој вештачката интелигенција презема сè повеќе задачи.

За генерацијата З, која допрва влегува или неодамна влезе на пазарот на трудот, ова веќе не е апстрактно прашање. Наместо да чекаат да видат како ќе се промени пазарот на трудот, дел од младите веќе ги менуваат плановите и се насочуваат кон професии за кои веруваат дека ќе бидат поотпорни на автоматизација.

Голем број припадници на генерацијата З во текот на изминатата година го променија правецот во кој планираа да ја развиваат кариерата. Некои ја променија студиската програма, додека други почнаа да размислуваат за таканаречени професии „отпорни на вештачката интелигенција“ - работни места за кои веруваат дека вештачката интелигенција потешко ќе ги замени.

Меѓу нив има и млади кои се насочуваат кон занаети, особено градежништвото, токму поради процената дека роботите тешко ќе можат да ги преземат таквите работни места. Здравството, исто така, се издвојува како посигурна опција бидејќи тешко е да се замисли иднина во која човечкиот контакт нема да биде неопходен.

Вештачката интелигенција станува дел од одлуката за идната професија

Податоците покажуваат дека ваквите ставови не се изолирани. Според податоците на „Гласдор“, 70 отсто од припадниците на генерацијата З велат дека вештачката интелигенција на работното место ги натера да ја преиспитаат сигурноста на своето вработување.

Истовремено, едно национално истражување покажува дека 65 отсто од припадниците на генерацијата З сметаат дека самата факултетска диплома нема да биде доволна за заштита од последиците на револуцијата предизвикана од вештачката интелигенција.

Затоа се менуваат и нивните преференции кога станува збор за професиите. Околу 53 отсто од младите сериозно размислуваат за занаети и други квалификувани мануелни работни места, додека 47 отсто размислуваат за професии во кои е важен човечкиот контакт, како здравството и образованието.

За некои млади, изборот на занает повеќе не е само алтернатива на факултетот или канцелариската работа. Тој станува начин да се избере професија за која веруваат дека ќе биде помалку изложена на автоматизација.

Дополнителната работа како дополнителна сигурност

Промените не се однесуваат само на изборот на главната професија.

Истата генерација сè почесто создава дополнителни извори на приходи. Според истражувањето наведено во текстот, 57 отсто од припадниците на генерацијата З имаат некаква дополнителна работа или извор на приходи, во споредба со 48 отсто од милениумците, 31 отсто од генерацијата х и 21 отсто од бејби-бумерите.

Интересно е што младите често не ги нарекуваат овие активности дополнителна работа. Некој купува половна облека и ја продава преку „Етси“, додека друг во слободно време реставрира мебел.

Таквите активности не мора да бидат амбициозни бизнис-проекти. За многумина, тие се начин да имаат дополнителен извор на приходи, да развијат нова вештина или едноставно да не зависат исклучиво од еден работодавец.

Во тоа се гледа и поинаков однос кон кариерата. Наместо да се потпираат на една јасна патека - факултет, прва работа, напредување и пензија, младите сè повеќе сметаат на можноста во текот на кариерата да го менуваат правецот и да комбинираат различни извори на приходи.

Не чекаат вештачката интелигенција да го промени пазарот на трудот

Ваквиот одговор на генерацијата З потсетува на она што се случуваше со милениумците по финансиската криза во 2008 година. Кога традиционалните кариерни патишта станаа помалку сигурни, многумина се пренасочија кон области за кои сметаа дека нудат повеќе можности.

Разликата е во тоа што сега главниот двигател на промените е вештачката интелигенција.

Затоа генерацијата З не чека компаниите, образовните институции или пазарот на трудот да одредат што ќе се случи. Дел од младите се обидуваат да реагираат однапред – со промена на образованието, избор на поинаква професија или создавање дополнителен извор на приходи.

Тоа не значи дека младите очекуваат вештачката интелигенција да исчезне или сакаат да ја избегнат. Напротив, многумина ја прифаќаат како дел од иднината на работата, но истовремено бараат начин да останат релевантни во таа иднина.

Токму оваа подготвеност за промена би можела да стане една од најважните вештини на пазарот на трудот кој забрзано се менува. Наместо прашањето: „Дали вештачката интелигенција ќе ми ја преземе работата?“, сè почесто се поставува друго: „Што можам да научам и променам пред да се случи тоа?“

Извор: BIZlife.rs
Фото: Magnific