Создаден е револуционерен уред кој може да извлече илјада литри чиста вода дневно од пустинскиот воздух, развиен од добитникот на Нобелова награда за хемија, професорот Омар Јаги. Овој изум претставува потенцијално решение за глобалната криза со водата и ветува дека ќе обезбеди вода за пиење во најсушните делови од светот.

Иноватор е професорот Омар Јаги, кој ја доби Нобеловата награда во 2025 година за неговата работа на метално-органски структури (МОФ). Овие ултрапорозни материјали, составени од метални јони поврзани со органски молекули, дејствуваат како молекуларни сунѓери со неверојатна способност да апсорбираат и да ослободуваат молекули на вода. Компанијата на Јаги, „Атоко“, ја искористи оваа технологија за да развие индустриски собирач на атмосферска вода.

Од молекуларен сунѓер до вода за пиење

Претставениот уред е дизајниран да работи во најнепристапни услови. Срцето на системот е МОФ материјалот, кој пасивно ја апсорбира влагата од воздухот во текот на ноќта, кога температурата е пониска. Во текот на денот, енергијата генерирана од сончевите панели се користи за загревање на материјалот, ослободувајќи ја заробената вода како пареа. Потоа пареата се кондензира и се собира како чиста вода за пиење. Целиот процес е самостоен и бара само сончева светлина, што го прави идеален за области без развиена енергетска инфраструктура.

Технологијата е успешно тестирана дури и во екстремните услови на Долината на Смртта, со влажност на воздухот од само 20 проценти. Иако научната основа е солидна, за нејзиното спроведување постојат вистински физички предизвици. Главниот е енергетската ефикасност. За да се извлечат илјада литри вода, треба да се обработи огромна количина воздух, што покренува прашања за протокот и отпорот во системот. Иако се вели дека сончевата енергија е доволна, вистинската ефикасност ќе зависи од идеалните услови, како што се интензитетот на сончевото зрачење и влажноста на воздухот. Тврдењето за илјада литри дневно веројатно се однесува на оптимални услови, а не на пустинска средина.